Onderzoek: Nimby bij grondeigenaren niet leidend

 Martin Hendriksma 07 augustus 2022

Grondeigenaren zijn bij noodzakelijke ruimtelijke ontwikkelingen op hun terrein veel ontvankelijker voor het gemeenschappelijk belang dan gemeenten denken. Bij een onderzoek rond de aanleg van ondergrondse energieleidingen wogen voor driekwart van de grondbezitters de baten voor de gemeenschap zwaarder dan wat ze er zelf financieel aan over zouden houden.

Noord-Holland

Dat blijkt uit het promotie-onderzoek It’s not all about the money  – landowner motivation and high voltage grid development van Mark Koelman aan de Universiteit Utrecht. Het onderzoek richtte zich op tweehonderd grondeigenaren in de kop van Noord-Holland, die te maken kregen met de aanleg van ondergrondse hoogspanningsleidingen over hun terrein. 

Nimby

‘Het beeld bij media, gemeenten en andere overheden is nog vaak Nimby’, licht Koelman zijn onderzoek toe. ‘Grondeigenaren die hun eigen belang vooropstellen en als dat er onvoldoende is naar de buren doorverwijzen. De afgelopen tien, vijftien jaar is daar in de wetenschappelijke wereld al verandering in gekomen. Daar werd al vastgesteld dat de motieven van grondeigenaren minder eenduidig zijn en dat bijvoorbeeld ook bepaalde machtsstructuren een rol kunnen spelen. Maar hoe dan precies?’

Redelijker

Van de tweehonderd Noord-Hollandse grondeigenaren in Koelmans onderzoek waar een hoogspanningskabel door hun land werd gepland, was voor driekwart het nut ervan voor de gemeenschap leidend. ‘Ze wilden best meewerken, als de lokale overheden en de netbeheerders maar transparant zijn over de reden van aanleg en de prijs die ermee is gemoeid.’ Het is, beaamt Koelman, ‘een veel genuanceerder beeld dan wat ik zelf op voorhand dacht en wat ook uit veel eerdere onderzoeken oprees. Grondeigenaren blijken een stuk redelijker te zijn dan vaak wordt gedacht.’ Slechts 5 procent liet zich door Nimby-gevoelens leiden. 

‘Je moet als gemeente volstrekt open en eerlijk zijn’

Mark Koelman

Communicatie

Wat betekent die wetenschap voor de praktijk van gemeenten? ‘Communicatie over ruimtelijke initiatieven is heel erg belangrijk’, stelt Koelman. ‘Waarvoor worden die kabels nou precies aangelegd? Je moet volstrekt open en eerlijk zijn. Je kunt beter iets te veel vertellen dan te weinig. Want als er eenmaal iets fouts naar buiten komt, of iets wat je eerst achter hebt gehouden, dan ben je meteen al je geloofwaardigheid kwijt.’

Meer snelheid

Gemeenten zouden wat Koelman betreft ook meer snelheid kunnen maken. ‘Als je weet dat globaal  driekwart van de grondeigenaren vatbaar is voor het maatschappelijk belang, hoef je niet te wachten tot je ze allemaal hebt gesproken. Start meteen al een juridische gedoogprocedure om diegenen die niet mee willen over de streep te trekken. Dan loop je bij kleine projecten zo een half jaar in en bij grote wel anderhalf jaar.’

Windturbines

Koelman deed onderzoek naar ondergrondse kabels. Gelden zijn conclusies ook voor ruimtelijk ingrijpender initiatieven als windturbines of zonneparken? ‘Ik ben daar terughoudend mee. Het zicht-aspect is in mijn onderzoek niet mee genomen. En de te verwachten opbrengsten voor grondeigenaren zijn bij kabels een fractie van die van zonneparken of windturbines. Maar in een vervolgonderzoek daarnaar zouden zomaar dezelfde percentages boven kunnen komen.’  

Lees het originele artikel hier: https://www.binnenlandsbestuur.nl/ruimte-en-milieu/onderzoek-nimby-bij-grondeigenaren-niet-leidend

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.